Hangi durumlarda kullanılır
Doz ve kullanım
Yalnızca IV veya IM yolla uygulanır; ağız yoluyla kullanılmaz. Yavaş IV infüzyon zorunludur — hızlı verilmesi ciddi yan etkilere yol açar. Etki 1–4 saat sürer; deliryum yinelenirse doz tekrarlanabilir.
Vücutta neler olabilir
Yaygın
- Bulantı, kusma
- Aşırı tükürük salgısı
- Bradikardi (kalp hızında yavaşlama)
- İshal
Seyrek / Ciddi
- Bronkospazm — solunum güçlüğü (ilacı durdurun, atropinle tedavi)
- Konvülsiyon — özellikle hızlı IV verilimde (ilacı durdurun)
- Kolinerjik kriz: terleme, kas felci, bilinç kaybı (ilacı durdurun, atropin uygulayın)
Birlikte dikkat edilecekler
Önemli güvenlik notları
Gebelik ve emzirmede
Gebelikte güvenliliği kanıtlanmamıştır; emzirmede de güvenli kullanım gösterilmemiştir. Ancak hayatı tehdit eden zehirlenmelerde yarar-risk dengesi hekim tarafından değerlendirilir.
Fizostigmin hakkında sıkça sorulanlar
Fizostigmin nedir?
Antikolinerjik zehirlenmelerde (atropin, skopolamin, bazı antihistaminikler) hem beyin hem vücut belirtilerini tersine çeviren tek antidottur. Yalnızca hastane/acil ortamında, hekim gözetiminde uygulanır; kısa etkilidir (1–4 saat).
Fizostigmin ne işe yarar?
Fizostigmin şu durumlarda kullanılır: Antikolinerjik sendromda deliryum ve ajitasyon; Atropin, skopolamin, belladonna zehirlenmesi; Bazı antidepresanlar ve antihistaminiklerin toksik etkilerinin geri döndürülmesi; Anestezi sonrası antikolinerjik etkilerin giderilmesi.
Fizostigmin yan etkileri nelerdir?
Yaygın: Bulantı, kusma, Aşırı tükürük salgısı, Bradikardi (kalp hızında yavaşlama), İshal. Seyrek/ciddi: Bronkospazm — solunum güçlüğü (ilacı durdurun, atropinle tedavi), Konvülsiyon — özellikle hızlı IV verilimde (ilacı durdurun), Kolinerjik kriz: terleme, kas felci, bilinç kaybı (ilacı durdurun, atropin uygulayın).
Fizostigmin hangi ilaçlarla etkileşir?
Dikkat edilmesi gereken etkileşimler: Trisiklik antidepresanlar (akut doz aşımı): mutlak kontrendikasyon — konvülsiyon ve kardiyak arrest riski; Depolarize edici kas gevşeticiler (süksinilkolin): etkiyi uzatır; Atropin: antagonist — kolinerjik krizde antidot olarak kullanılır; birlikte rutin verilmez; Beta blokerler: bradikardi riskini artırır. Kullandığınız tüm ilaçları hekim/eczacınıza bildirin.
Fizostigmin gebelikte kullanılır mı?
Gebelikte güvenliliği kanıtlanmamıştır; emzirmede de güvenli kullanım gösterilmemiştir. Ancak hayatı tehdit eden zehirlenmelerde yarar-risk dengesi hekim tarafından değerlendirilir. Kullanmadan önce hekiminize danışın.
Fizostigmin içeren ilaçlar hangileridir?
Fizostigmin etkin maddesini içeren 1 marka bulunmaktadır. Tam liste için sayfadaki "İçeren ilaçlar" bölümüne bakın.