Kısaca

Metilfenidat (Methylphenidate hydrochloride), Uyarıcı (DEHB ilacı, stimülan) grubunda yer alan bir ilaç etkin maddesidir. Başlıca Çocuk ve yetişkinde DEHB, DEHB'ye bağlı odaklanma güçlüğü, Narkolepsi (gündüz aşırı uykululuk) durumlarında kullanılır.

Ne işe yarar

Hangi durumlarda kullanılır

Çocuk ve yetişkinde DEHB
DEHB'ye bağlı odaklanma güçlüğü
Narkolepsi (gündüz aşırı uykululuk)
Nasıl kullanılır

Doz ve kullanım

Dozu uzman hekim düşükten başlayıp basamaklı artırarak belirler. Uzun salımlı formlar sabah tek doz alınır; tablet bütün yutulur, ezilmez. Uykusuzluğu önlemek için günün geç saatlerinde alınmaz.

Yetişkin başlangıç (uzun salımlı)
18–36
mg/gün
Günlük üst sınır (yetişkin)
72
mg
Doz ayarı
Hekim belirler
Doz, resmî KÜB'ün sadeleştirilmiş özetidir. Kesin doz; endikasyona ve kişiye göre değişir — kutudaki kullanma talimatına (KT) ve hekiminize uyun.
Yan etkiler

Vücutta neler olabilir

Yaygın

  • İştah azalması
  • Uykusuzluk
  • Ağız kuruluğu
  • Baş ağrısı
  • Bulantı
  • Kalp hızında artış

Seyrek / Ciddi

  • Tansiyon yükselmesi, göğüs ağrısı
  • Halüsinasyon, ruhsal durum değişikliği
  • Tikler
  • Bağımlılık ve kötüye kullanım
  • Çocukta büyüme hızında yavaşlama
Ciddi bir reaksiyon (nefes darlığı, yüzde şişme, şiddetli döküntü) halinde ilacı bırakıp acilen sağlık kuruluşuna başvurun.
Etkileşim

Birlikte dikkat edilecekler

MAO inhibitörleri
tansiyon krizi, birlikte kullanılmaz
Tansiyon ilaçları
etkileri azalabilir
Varfarin ve bazı epilepsi ilaçları
kan düzeyleri yükselebilir
Alkol
yan etkiler şiddetlenir
Uyarılar

Önemli güvenlik notları

Kalp hastalığı ve ritim bozukluğunda kullanım uzman değerlendirmesi gerektirir
Glokom, ağır kaygı ve tik bozukluğunda kullanılmaz
Tansiyon ve nabız düzenli izlenir
Madde bağımlılığı öyküsünde yakın takip gerekir
Aniden kesilmez
Gebelik & Emzirme

Gebelik ve emzirmede

Gebelikte yalnızca yarar riskten üstünse uzman kararıyla kullanılır. Süte geçer; emzirmede hekimle birlikte değerlendirilir.

Sık sorulanlar

Metilfenidat hakkında sıkça sorulanlar

Metilfenidat nedir?

Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunda (DEHB) odaklanmayı artırır, dürtüselliği azaltır. Türkiye'de kırmızı reçeteye tabidir; yalnızca uzman hekim takibinde kullanılır.

Metilfenidat ne işe yarar?

Metilfenidat şu durumlarda kullanılır: Çocuk ve yetişkinde DEHB; DEHB'ye bağlı odaklanma güçlüğü; Narkolepsi (gündüz aşırı uykululuk).

Metilfenidat yan etkileri nelerdir?

Yaygın: İştah azalması, Uykusuzluk, Ağız kuruluğu, Baş ağrısı, Bulantı. Seyrek/ciddi: Tansiyon yükselmesi, göğüs ağrısı, Halüsinasyon, ruhsal durum değişikliği, Tikler, Bağımlılık ve kötüye kullanım.

Metilfenidat hangi ilaçlarla etkileşir?

Dikkat edilmesi gereken etkileşimler: MAO inhibitörleri: tansiyon krizi, birlikte kullanılmaz; Tansiyon ilaçları: etkileri azalabilir; Varfarin ve bazı epilepsi ilaçları: kan düzeyleri yükselebilir; Alkol: yan etkiler şiddetlenir. Kullandığınız tüm ilaçları hekim/eczacınıza bildirin.

Metilfenidat gebelikte kullanılır mı?

Gebelikte yalnızca yarar riskten üstünse uzman kararıyla kullanılır. Süte geçer; emzirmede hekimle birlikte değerlendirilir. Kullanmadan önce hekiminize danışın.

Metilfenidat içeren ilaçlar hangileridir?

Metilfenidat etkin maddesini içeren 5 marka bulunmaktadır. Tam liste için sayfadaki "İçeren ilaçlar" bölümüne bakın.

Markalar

Metilfenidat içeren ilaçlar (5)

Aynı grup

İlgili etken maddeler

Kaynaklar

Bilgi kaynakları

Bilgilendirme amaçlıdır. Bu içerik resmî TİTCK KÜB/KT belgelerinin editöryal sadeleştirmesidir; bireysel tıbbi inceleme yapılmamıştır ve hekim/eczacı danışmanlığının yerini tutmaz. Resmî ve güncel bilgi için TİTCK prospektüsüne (KÜB/KT) başvurun. Nasıl hazırlandığını editöryal politikamızda okuyabilirsiniz.