Metotreksat (Methotrexate), Romatizma ilacı (DMARD) · Kanser ilacı (antimetabolit) grubunda yer alan bir ilaç etkin maddesidir. Başlıca Romatoid artrit, Sedef hastalığı (psoriasis) ve psöriatik artrit, Bazı kanserler (lösemi, lenfoma; yüksek doz, hastanede) durumlarında kullanılır.
Hangi durumlarda kullanılır
Doz ve kullanım
Romatizma ve sedefte haftanın hep aynı günü, tek doz alınır; asla günlük alınmaz. Hekim genellikle mide bulantısı ve yan etkileri azaltmak için ertesi gün folik asit ekler; folik asidi metotreksatla aynı gün almayın. Kanser tedavisindeki dozları hekim hastanede planlar.
Vücutta neler olabilir
Yaygın
- Bulantı, iştahsızlık
- Ağız içi yaralar
- Yorgunluk
- Karaciğer enzimlerinde yükselme
- Saçta incelme
Seyrek / Ciddi
- Kemik iliği baskılanması (ateş, boğaz ağrısı, morarma → hemen başvurun)
- Akciğer iltihabı (kuru öksürük, nefes darlığı → hemen başvurun)
- Karaciğer hasarı
- Ciddi cilt reaksiyonları
Birlikte dikkat edilecekler
Önemli güvenlik notları
Gebelik ve emzirmede
Gebelikte kesinlikle kullanılmaz; ciddi doğumsal anomalilere ve düşüğe yol açar. Emzirmede de kullanılmaz.
Metotreksat hakkında sıkça sorulanlar
Metotreksat nedir?
Düşük dozda romatoid artrit ve sedef gibi bağışıklık hastalıklarını baskılar; yüksek dozda kanser tedavisinde kullanılır. Romatizma tedavisinde HAFTADA BİR alınır; her gün alınması ağır zehirlenmeye yol açar.
Metotreksat ne işe yarar?
Metotreksat şu durumlarda kullanılır: Romatoid artrit; Sedef hastalığı (psoriasis) ve psöriatik artrit; Bazı kanserler (lösemi, lenfoma; yüksek doz, hastanede).
Metotreksat yan etkileri nelerdir?
Yaygın: Bulantı, iştahsızlık, Ağız içi yaralar, Yorgunluk, Karaciğer enzimlerinde yükselme, Saçta incelme. Seyrek/ciddi: Kemik iliği baskılanması (ateş, boğaz ağrısı, morarma → hemen başvurun), Akciğer iltihabı (kuru öksürük, nefes darlığı → hemen başvurun), Karaciğer hasarı, Ciddi cilt reaksiyonları.
Metotreksat hangi ilaçlarla etkileşir?
Dikkat edilmesi gereken etkileşimler: Trimetoprim-sülfametoksazol (antibiyotik): kemik iliği baskılanması; birlikte kullanılmaz; NSAİİ ağrı kesiciler (yüksek doz metotreksatta): metotreksat düzeyi yükselir; Proton pompası inhibitörleri (omeprazol): atılımı yavaşlatabilir; Alkol: karaciğer hasarı riski artar; Canlı aşılar: tedavi sırasında yapılmaz. Kullandığınız tüm ilaçları hekim/eczacınıza bildirin.
Metotreksat gebelikte kullanılır mı?
Gebelikte kesinlikle kullanılmaz; ciddi doğumsal anomalilere ve düşüğe yol açar. Emzirmede de kullanılmaz. Kullanmadan önce hekiminize danışın.
Metotreksat içeren ilaçlar hangileridir?
Metotreksat etkin maddesini içeren 16 marka bulunmaktadır. Tam liste için sayfadaki "İçeren ilaçlar" bölümüne bakın.