Ana SayfaEtken maddelerSodyum Nitroprusid
Kısaca

Sodyum Nitroprusid (Sodium Nitroprusside), Damar genişletici · Hızlı tansiyon düşürücü (IV) grubunda yer alan bir ilaç etkin maddesidir. Başlıca Hipertansif kriz (acil tansiyon yüksekliği), Ameliyatta kontrollü tansiyon düşürme, Akut kalp yetmezliği durumlarında kullanılır.

Ne işe yarar

Hangi durumlarda kullanılır

Hipertansif kriz (acil tansiyon yüksekliği)
Ameliyatta kontrollü tansiyon düşürme
Akut kalp yetmezliği
Nasıl kullanılır

Doz ve kullanım

Evde kullanılmaz. Hastanede, önce dekstroz çözeltisiyle seyreltilip pompayla sürekli damar içi infüzyon olarak verilir. Hız, tansiyon takibine göre hekim ve hemşire tarafından ayarlanır; kısa süreli kullanım esastır.

Doz
Hekim belirler
Uygulama yolu
Sürekli damar içi infüzyon
Doz, resmî KÜB'ün sadeleştirilmiş özetidir. Kesin doz; endikasyona ve kişiye göre değişir — kutudaki kullanma talimatına (KT) ve hekiminize uyun.
Yan etkiler

Vücutta neler olabilir

Yaygın

  • Tansiyonun aşırı düşmesi
  • Baş ağrısı
  • Bulantı
  • Baş dönmesi
  • Kalp çarpıntısı

Seyrek / Ciddi

  • Siyanür zehirlenmesi (yüksek doz veya uzun süre; metabolik asidoz, bilinç bulanıklığı)
  • Methemoglobinemi (kanın oksijen taşıması azalır)
  • Tiyosiyanat birikimi (özellikle böbrek yetmezliğinde)
Ciddi bir reaksiyon (nefes darlığı, yüzde şişme, şiddetli döküntü) halinde ilacı bırakıp acilen sağlık kuruluşuna başvurun.
Etkileşim

Birlikte dikkat edilecekler

Diğer tansiyon düşürücüler
tansiyon düşürücü etki artar
İnhalasyon anestezikleri
tansiyon düşürücü etki artar
Negatif inotropik ilaçlar
tansiyon düşürücü etki artar
Uyarılar

Önemli güvenlik notları

Aort koarktasyonu veya arteriyovenöz şant nedeniyle gelişen tansiyon yüksekliğinde kullanılmaz
Beyin dolaşımı yetersiz olanlarda ameliyat sırasında kullanılmaz
Böbrek yetmezliğinde doz düşürülür, siyanür ve tiyosiyanat riski artar
Sürekli tansiyon izlemesi olmadan verilmez
Gebelik & Emzirme

Gebelik ve emzirmede

Gebelikte yalnızca kesin gerekliyse kullanılır; etken madde plasentadan geçer ve hayvan çalışmalarında yüksek dozda fetüste siyanür birikimi görülmüştür. Anne sütüne geçip geçmediği bilinmediğinden emzirme kararı hekimce verilir.

Sık sorulanlar

Sodyum Nitroprusid hakkında sıkça sorulanlar

Sodyum Nitroprusid nedir?

Damarları genişleterek tansiyonu çok hızlı düşürür; yalnızca hastanede, damar yoluyla ve sürekli tansiyon izlemesiyle verilir. Etkisi infüzyon kesilince dakikalar içinde geçer.

Sodyum Nitroprusid ne işe yarar?

Sodyum Nitroprusid şu durumlarda kullanılır: Hipertansif kriz (acil tansiyon yüksekliği); Ameliyatta kontrollü tansiyon düşürme; Akut kalp yetmezliği.

Sodyum Nitroprusid yan etkileri nelerdir?

Yaygın: Tansiyonun aşırı düşmesi, Baş ağrısı, Bulantı, Baş dönmesi, Kalp çarpıntısı. Seyrek/ciddi: Siyanür zehirlenmesi (yüksek doz veya uzun süre; metabolik asidoz, bilinç bulanıklığı), Methemoglobinemi (kanın oksijen taşıması azalır), Tiyosiyanat birikimi (özellikle böbrek yetmezliğinde).

Sodyum Nitroprusid hangi ilaçlarla etkileşir?

Dikkat edilmesi gereken etkileşimler: Diğer tansiyon düşürücüler: tansiyon düşürücü etki artar; İnhalasyon anestezikleri: tansiyon düşürücü etki artar; Negatif inotropik ilaçlar: tansiyon düşürücü etki artar. Kullandığınız tüm ilaçları hekim/eczacınıza bildirin.

Sodyum Nitroprusid gebelikte kullanılır mı?

Gebelikte yalnızca kesin gerekliyse kullanılır; etken madde plasentadan geçer ve hayvan çalışmalarında yüksek dozda fetüste siyanür birikimi görülmüştür. Anne sütüne geçip geçmediği bilinmediğinden emzirme kararı hekimce verilir. Kullanmadan önce hekiminize danışın.

Sodyum Nitroprusid içeren ilaçlar hangileridir?

Sodyum Nitroprusid etkin maddesini içeren 1 marka bulunmaktadır. Tam liste için sayfadaki "İçeren ilaçlar" bölümüne bakın.

Markalar

Sodyum Nitroprusid içeren ilaçlar (1)

Kaynaklar

Bilgi kaynakları

Bilgilendirme amaçlıdır. Bu içerik resmî TİTCK KÜB/KT belgelerinin editöryal sadeleştirmesidir; bireysel tıbbi inceleme yapılmamıştır ve hekim/eczacı danışmanlığının yerini tutmaz. Resmî ve güncel bilgi için TİTCK prospektüsüne (KÜB/KT) başvurun. Nasıl hazırlandığını editöryal politikamızda okuyabilirsiniz.