Hangi durumlarda kullanılır
İzoniazid (Isoniazid), Antitüberküloz ilaç (birinci basamak) grubunda yer alır ve aşağıdaki durumlarda kullanılır:
Doz ve kullanım
Aç karnına alınmalıdır; yemekle birlikte alındığında emilim belirgin şekilde azalır. Her gün aynı saatte, tek doz olarak alınır. Hekimin önerdiği süre boyunca — genellikle 6–9 ay — iyi hissedilse dahi kesilmeden sürdürülür.
Vücutta neler olabilir
Her ilaç gibi INH de yan etkilere yol açabilir; ancak bunlar herkeste görülmez.
Yaygın
- El ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma (periferik nöropati)
- Bulantı, kusma, mide rahatsızlığı
- Karaciğer enzimlerinde geçici yükselme (hastaların %10–20'sinde)
Seyrek / Ciddi
- Ciddi ve ölümcül olabilen karaciğer iltihabı — sarılık, koyu idrar, sağ üst karın ağrısı görülürse ilacı bırakın ve hemen hekime başvurun
- Stevens-Johnson sendromu, toksik epidermal nekroliz — deri döküntüsü, kabarcık başlarsa derhal durdurun
- Serebellar sendrom: denge kaybı, konuşma bozukluğu, titreme
- Kan tablosu bozuklukları: agranülositoz, trombositopeni
- Görme bozukluğu, göz ağrısı
Birlikte dikkat edilecekler
Önemli güvenlik notları
Gebelik ve emzirmede
Aktif TB tedavisinde fayda-zarar değerlendirmesi ile gebelikte kullanılabilir; gebelikte günlük 10–20 mg piridoksin eklenmesi önerilir. Anne sütüne çok az miktarda geçer; bebeğe zararlı etkisi bildirilmemiştir.
INH hakkında sıkça sorulanlar
INH nedir, ne işe yarar?
INH, etkin maddesi İzoniazid olan bir ilaçtır. Tüberküloz (verem) basilini öldürür; aktif TB tedavisinde ve hastalığa dönüşmeden önce latent enfeksiyonun önlenmesinde kullanılır. Tek başına değil, genellikle rifampisin ve diğer ilaçlarla birlikte verilir; tedavi aylar sürer.
INH hangi durumlarda kullanılır?
İzoniazid şu durumlarda kullanılır: Aktif tüberküloz (akciğer ve akciğer dışı); Latent TB enfeksiyonunun önlenmesi (yüksek riskli kişilerde); HIV pozitif bireylerde TB profilaksisi; Tüberkülozlu kişiyle yakın temas sonrası koruyucu tedavi. Kesin endikasyon için kutudaki kullanma talimatına (KT) ve hekiminize başvurun.
INH yan etkileri nelerdir?
Yaygın görülenler: El ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma (periferik nöropati), Bulantı, kusma, mide rahatsızlığı, Karaciğer enzimlerinde geçici yükselme (hastaların %10–20'sinde). Seyrek/ciddi olanlar: Ciddi ve ölümcül olabilen karaciğer iltihabı — sarılık, koyu idrar, sağ üst karın ağrısı görülürse ilacı bırakın ve hemen hekime başvurun, Stevens-Johnson sendromu, toksik epidermal nekroliz — deri döküntüsü, kabarcık başlarsa derhal durdurun, Serebellar sendrom: denge kaybı, konuşma bozukluğu, titreme, Kan tablosu bozuklukları: agranülositoz, trombositopeni. Her ilaçta olduğu gibi yan etkiler herkeste görülmez. Ciddi bir reaksiyonda ilacı bırakıp sağlık kuruluşuna başvurun.
INH nasıl kullanılır, dozu nedir?
Aç karnına alınmalıdır; yemekle birlikte alındığında emilim belirgin şekilde azalır. Her gün aynı saatte, tek doz olarak alınır. Hekimin önerdiği süre boyunca — genellikle 6–9 ay — iyi hissedilse dahi kesilmeden sürdürülür. Buradaki doz bilgisi temsilîdir; kesin doz için kutudaki kullanma talimatına ve hekiminize uyun.
INH gebelikte ve emzirme döneminde kullanılır mı?
Aktif TB tedavisinde fayda-zarar değerlendirmesi ile gebelikte kullanılabilir; gebelikte günlük 10–20 mg piridoksin eklenmesi önerilir. Anne sütüne çok az miktarda geçer; bebeğe zararlı etkisi bildirilmemiştir. Gebelik veya emzirme döneminde kullanmadan önce mutlaka hekiminize danışın.
INH muadili (eşdeğeri) var mı?
Evet, İzoniazid etkin maddesini içeren 1 muadil marka bulunmaktadır. Etkin madde aynı olsa da yardımcı maddeler ve fiyatlar farklılık gösterebilir; değişim için eczacınıza danışın.
INH ile aynı etkin maddeyi içeren başka bir ilaç birlikte kullanılabilir mi?
İzoniazid etkin maddesini içeren birden fazla ürünü (örneğin farklı markaları veya aynı maddeyi içeren kombine ürünleri) aynı anda kullanmak, farkında olmadan aynı maddeyi çift almaya ve doz aşımı riskine yol açabilir. Birden fazla ilaç kullanıyorsanız içeriklerini eczacınıza ya da hekiminize kontrol ettirin.
Muadil ilaçlar (1)
Bir yan etki mi yaşadınız?
Bir ilaca bağlı beklenmeyen ya da ciddi bir yan etki fark ettiyseniz, bunu Türkiye Farmakovijilans Merkezi'ne (TÜFAM) bildirebilirsiniz. Bildirimler ilaçların güvenliğinin izlenmesine katkı sağlar ve isimsiz de yapılabilir.
KÜB / KT belgeleri
INH sunumları için Kullanma Talimatı (KT, hasta için) ve Kısa Ürün Bilgisi (KÜB, sağlık profesyoneli için) belgeleri doğrudan TİTCK arşivinden açılır.